پیامدهای اقتصادی هوش مصنوعی در بخش کشاورزی – مدیریت آمار و فناوری اطلاعات مجله خبری کشاورزی

استفاده از زنبور عسل در کشاورزی با رویکرد اینترنت اشیا مزایای بسیاری دارد؛ از جمله تصویربرداری از سلامت محصول، نقشه برداری یکپارچه جی آی اس، کاربرد آسان، صرفه جویی در زمان و قابلیت سایت agriculture-na افزایش محصولات است. بعضی از زنبورهای عسل زمینی هستند و برخی هوایی و کارهایی که در کشاورزی انجام میدهند عبارتند از سنجش سلامت محصول، آبیاری، رصد محصول، اسپری کردن محصول، باغبانی و تحلیل خاک و زمین. محصولات و خدماتی که این شرکت ارائه میکند عبارتند از؛ بهینه سازی آبیاری با رتبه متغیر (VRI)، تحقیق در مورد رطوبت خاک، بهینه کننده مجازی PRO و غیره. جریان هوا همچنین به پایین نگه داشتن رطوبت نسبی و کنترل دما در گلخانه کمک مینماید. با این حال ، آنها بسیار ظریف هستند و برای به دست آوردن نتایج مطلوب ، باید مراقبت ویژه ای از آنها انجام شود زیرا هرگونه تغییر در مدیریت محصول باعث می شود بدون داشتن محصول موفقیت آمیز ، تولید و بهره وری کاهش یابد. از سوی دیگر، بهینهکننده مجازی PRP به منظور مدیریت آب، فناوریهای مختلف را در قالب یک فناوری مرکزی، مبتنی بر سیستم ابری و برخوردار از نشانگر دقیق موقعیت مکانی و طراحی شده برای مشاوران و کشاورزانی که میخواهند از مزایای آبیاری دقیق نهایت استفاده را ببرند با هم ترکیب میکند.

متخصصان خلاق و مسلط بر جدیدترین فناوریها در زمینه کشاورزی هوشمند، با تلفیق تجارب گذشته و بومیسازی و باز طراحی مدلهای مشابه خارجی، تعدادی از مفید ترین سامانهها را برای تعیین میزان بذر مصرفی، بهترین تراکم کشت، تاریخ کاشت بهینه، تاریخ برداشت مناسب، میزان رطوبت نهایی و تخمین عملکرد فراهم نمودهاند. شرکت «پرتوتاپ رایان» مطالعاتی را روی پرورش ماهیهای سردآبی و گرمآبی در محیطهایی مانند استخر و قفس انجام داده است و سامانهای را طراحی کرده که کاملا مشابه سامانه دامداری هوشمند این مجموعه است؛ تنها با این تفاوت که تیمی متشکل از متخصصان حوزه آبزیپروری روی این سامانه کار کردهاند. هدف از بکارگیری اینترنت اشیا در کشاورزی، استفاده از دستگاههایی است که دارای سنسورهای مختلف است؛ این سنسورها اطلاعات را جمع میکنند و به سرور اصلی برای تجزیه و تحلیل انتقال میدهند.

درواقع در کنار بالا بودن متوسط سن بهرهبرداران این بخش تعداد بالایی از آنها بیسواد هستند و از کسانی که جزو باسوادان دستهبندی میشوند نیز عمده افراد دارای تحصیلات ابتدایی و راهنمایی هستند. به گزارش خبرنگار کالا سودا، ۹۰ درصد از کشورهای دنیا به استفاده از کشاورزی هوشمند ورود نکرده اند اما ایران جزو ۱۰ درصد دارای این تکنولوژی است که در میان این کشورها هم ما جزو ۱۰ تا ۱۵ کشور اول محسوب می شود. این اطلاعات نشان میدهد که ارزش افزوده استفاده از آب در بخش کشاورزی بسیار کم است و جالبتر آنکه این سهم در GDP کشورها در حال کاهش است.

به گفته کامبیز عباسی، رئیس توسعه مکانیزاسیون کشور، ضریب مکانیزاسیون کشاورزی ۱/ ۲ است که براساس برنامه ششم توسعه قرار است سالانه ۱/ ۰ به آن اضافه شود، اما این ضریب مکانیزاسیون در مقایسه با کشورهای پیشرفته بسیار کم است. جمعیت در سراسر جهان به سرعت در حال افزایش است. همه این داده های تولید شده نیز به بینش های معنی دار و کاربردی تبدیل می شوند که در آن تولید کنندگان می توانند به سرعت و به راحتی تصمیمات سریع مدیریتی را اتخاذ کنند. در حوزه توسعه هم سعی کرد این عِرق صنعتی شدن، تولید ملی و خوداتکایی را هدایت کند و خیلی هوشمندانه و شیطنتآمیز از طریق روشهایی مانند مونتاژ (اسم انگلیسی آن میشود «اسمبل» به معنی سر هم کردن قطعات) این خواسته را دور زد و بیاثر کرد. هر چند که در اعصار گذشته با توجه به افزایش جمعیت جامعه جهانی و نیازهای غذایی در زمان ما به کشاورزی مانند امروزه توجه جدیتری توسط مجامع و متولیان امر صورت نگرفته است. بهروز حسن الفت در گفتوگو با ایسنا در پاسخ به سوالی در خصوص اینکه از سوی کشور روسیه اعلام شده است در صورت عدم مشخص شدن منشأ خاکی برخی محصولات کشاورزی ایران جلوی صادرات آنها گرفته خواهد شد، توضیح داد: در اصل باید این موضوع را از وزارت جهاد کشاورزی پیگیری کرد اما در حالت کلی میتوان گفت که بازار روسیه از نظر محصولات غذایی و لبنی استانداردهایی دارد که تا حدودی با استانداردهای ایران متفاوت است.

با مرور فناوریهای موجود و کمککننده به بخش کشاورزی باید گفت که در واقع صنعت کشاورزی در آینده کاملاً متصل خواهد بود: ماهوارهها و حسگرهایی که در زمین کار گذاشته شدهاند، اطلاعات مرتبط با وضعیت محصولات را فراهم میکنند. همانطور که ارقام و اعداد جدول نشان میدهد، در بخش تولید ذرت دانهای، لوبیا، کلزا، سیبزمینی، گوجهفرنگی گلخانهای، خیار گلخانه و هندوانه نیز میزان تولید هلندیها در واحد سطح بین سه تا چهار برابر تولید یا برداشت کشاورزان دو استان شمالی ایران است. قیمتها نزدیک به سه برابر شده و به دنبال آن کاهش مصرف گوشت قرمز در میان خانوارهای ایرانی اتفاق افتاده این در حالی است که استاندارد سرانه مصرف گوشت در سطح کشورهای جهان به بیش از ۱۲ کیلوگرم در سال میرسد. زمانی که رطوبت خاک از نیاز واقعی محصول کمتر باشد و منجر به خسارت در محصول شود خشکسالی کشاورزی اتفاق میافتد.

این سیستم برای نظارت بر دما و رطوبت ایجاد شده است. بنابراین آسیب پذیری بخش زیاد و توان تاب آوری آن پایین است. ماژول های کنترل دما نیز همانند ماژول های کنترل رطوبت، دمای گلخانه یا مزرعه را می سنجند و در صورت زیاد بودن دما به فن های داخل گلخانه فرمان روشن شدن را می دهند. در هر بخش از مزرعه متفاوت است باید بهینه سازی مصرف نهاده های تولید برای هر قسمت از مزرعه به صورت جداگانه صورت گیرد. با افزایش جمعیت به ۹.۶ میلیارد نفر تا سال ۲۰۵۰ میتوانیم نسبت به سودمندی اینترنت اشیا در بخش کشاورزی و برآمدن از پس چالشهای پیش روی بشر امیدوار باشیم. هم اکنون جمعیت کره ی زمین به بیش از هفت میلیارد رسیده و روز به روز این رقم در حال افزایش است. یکی از حوزههای مهم که میتوان از بحث اینترنت اشیا در آن استفاده کرد، کشاورزی است. حسگر نیتروژن یک وسیله کوچک دستی است که با آن میتوان سلامت محصولات زراعی را اندازهگیری کرد. نیتروژن یکی از عناصر کلیدی کود محصولات است. PrecisionHawk سازمانی است که نیروی کارش زنبورهای عسل هستند.

چیزی که از آن با نام کشاورزی هوشمند یاد میشود. با توجه به توسعه روزافزون کاربردها و خدمات فناوری فضایی در حوزه های مختلف اقتصادی و اجتماعی و نظر به اهمیت این خدمات در حوزه کشاورزی دقیق، سازمان فضایی ایران و فروم اینترنت اشیا ایران “رویداد راهکارهای پیاده سازی کشاورزی هوشمند” را با حضور فعالین حوزه کشاورزی، مدیران ارشد شرکت های کشت و صنعت استان های مختلف، شرکت های خدمات دهنده در این حوزه و شرکت ها و استارت آپ های حوزه خدمات فناوری فضایی در پنجمین کنفرانس تخصصی اینترنت اشیاء و طی هفته ایران دیجیتال برگزار می نماید و به بررسی و تبیین اهمیت موضوع از جنبههای مختلف خواهد پرداخت. فناوری استفاده از زنبورعسل با استراتژی و برنامه ریزی مبتنی بر جمع آوری و پردازش دادهها در زمان واقعی میتواند تحول شگرفی را از نظر فناوریهای پیشرفته با رویکرد اینترنت اشیا در صنعت کشاورزی ایجاد کند. یکی از مصادیق بارز تغییر و تحول فناوری در طول زمان، زنبور عسلهای کشاورز هستند. در سال ۱۳۴۸ قوانین جدیدی برای پیشبرد شرکتهای تعاونی وابسته به بخش کشاورزی وضع شد و در نتیجه باز هم نام بانک مادر با توجه به مسئولیتهای جدید تغییر کرد و به نام «بانک تعاون کشاورزی ایران» شناخته شد.

مدیر کل روابط عمومی وزارت جهـاد کشاورزی همچنین از اختصاص دو هـزار میلیارد تومان در بـرنـامه پنجم توسعه بـرای مقابله با خشکسالی خبر داد و گفت: توسعه زیرساخت های بخش کشاورزی از جمله یکپارچه سازی اراضی کشاورزی ، نوسازی اراضی کشاورزی و باغی ، توسعه شبکههای آب رسانی و آبیاری زمینهای کشاورزی و باغ ها ، توسعه شبکه های نوین آبیاری و آبرسانی و بهبود مدیریت مزرعه از جمله راهکارهای مقابله با خشکسالی محسوب می شود . اطلاعات به دست آمده در این بازرسی اهمیت زیادی در برنامه کاشت بذر دارد، حتی بعد از کاشت بذر از این اطلاعات در زمینه آبیاری و مدیریت موجود در خاک استفاده میکنیم. موضوع دیگر بحث پایش و نگهداری از زمینهای کشاورزی پس از کاشت محصولات است.

پس از طلای سبز، هنداونه یکی دیگر از محصولات صادراتی است که به دلیل آب بر بودن و قیمت صادراتی پایین به نسبت هزینه های تولید، صرفه اقتصادی بالایی ندارد. این گلخانهها از لحاظ ساخت و سیستم حرارتی بسیار گران هستند و هزینههای فوقالعادهای برای خطوط آب و برق لازم دارند. این داده ها برای پردازش و کنترل بیشتر با حداقل مداخله دستی، در یک بستر مبتنی بر ابر ذخیره می شود. این تکنولوژی بر ارتقاء پیشرفت های کشاورزی و روستایی از طریق بهبود پروسه های جمع آوری و پردازش اطلاعات و ارتباطات تمرکز می کند. کشاورزی هوشمند را می توان شاخه ای از فناوری های اطلاعات و ارتباطات در کشاورزی دانست. با استفاده از تجهیزات کشاورزی هوشمند می توان شاهد تغییرات اساسی در صنعت کشاورزی بود.

علاوه بر این، فلور اهمیت تجارت را در این سامانه در حال رشد نشان داده و تأثیر تجاری کردن کشاورزی را بر «پایگاه اقتصادی-اجتماعی» (socioeconomic status) جمعیتهای روستایی مورد سنجش قرار میدهد. کشاورزی مدرن علاوه بر تأثیر مثبتی که بر صنعت غذایی جهان و محیط زیست گذاشته، ارزش غذایی محصولات کشاورزی را به میزان قابلتوجهی ارتقاء دادهاست. از سال ۲۰۲۰، هوش مصنوعی حدود ۷۰ میلیون کشاورز را در سراسر جهان تحت تاثیر قرار داده است. به طور کلی با استفاده از فناوری هوش مصنوعی و به وسیله الگوریتمهای موجود، میتوان اطلاعاتی کاربردی و با ارزشمندی را از زمینهای کشاورزی استخراج نمود و با استفاده از تصاویر ماهوارهای و به کارگیری دانش روز در عرصه کشاورزی، شیوهای نوین را در آن پیادهسازی نمود. هوش مصنوعی از یادگیری عمیق برای تجزیه و تحلیل الگوهای گیاهی در کشاورزی کمک میگیرد. بعضی بذرها مانند ذرت نیاز به خشک کردن دارند و بعضی دیگر مثل بذر غلات و کلزا در مزرعه خشک میشوند و نیاز به خشک کردن مصنوعی در شرایط اقلیمی ایران ندارد. با استفاده از سنسور خاک می توان عواملی مانند میزان رطوبت خاک، درجه حرارت خاک و … در این روش به بهینه سازی مصرف کودهای ازته در جهت کم شدن خسارات زیست محیطی و فواید استفاده از خصوصیاتی مثل : رطوبت خاک، بافت خاک و مواد مغذی که به شکل نقشه های تهیه شده به کمک جی ای اس و جی پی اس است.

حتی سختترین تحریمهایی که این کرهخاکی تا بهحال به خود دیده نیز نتوانست جذابیت این سرمایه افیونمانند را کم کند، اما اخیرا کشور با پدیدهای روبهرو شده به نام کرونا که بهطور جدی احساس نیاز به یک صنعت درآمدزای پایدار را فهم میکند. بسیاری از این روشها تاریخ مصرفشان گذشته و در واقع منابع طبیعی کشور را از بین میبرد. بهینه سازی آبیاری با نرخ متغیر، قابلیت سودهی در زمینهای آبیاری شده با گونه شناسی یا قابلیت تغییر خاک به حداکثر خود میرساند، محصولات را ارتقا میدهد و کارآمدی مصرف آب در کشاورزی را بالا میبرد. از طرف دیگر تغییر از کشاورزی سنتی به مدرن به سرمایه نیاز دارد. زیرا امروزه بسیاری از کشورها با مشکل تأمین غذای مردم خود رو به رو هستند که این مورد نیز از چند دلیل نشات میگیرد که یکی از این دلایل کشاورزی سنتی و نبود زمین به میزان کافی است در حالی که جمعیت روز به روز در حال افزایش میباشد. در منطقه پلپونز از تکنیک جدیدی برای ایجاد تعادل بین کشاورزی سنتی و مدرن استفاده می شود. استفاده از IOT در گلخانه ها، مداخله ی انسان را از بین برده است، در نتیجه کل فرایند را با صرف هزینه و افزایش دقت در همان زمان انجام می دهد.

رودی رابینج که یکی از اساتید پیشین واخنینگن است، در رابطه با گسترهی جهانی فعالیتهای این دانشگاه میگوید:این دانشگاه صرفاً دانشگاهی برای هلندیها نیست؛ بلکه دانشگاهی برای تمام جهان است. نوآوری و خلاقیت، بخش مهمی از فعالیتهای شرکت توسعه کشت ذرت است. وی افزود: طرح “کشاورزی هوشمند” بر دو محور الگوی کشت در استانهای مختلف و افزایش بهره وری ، تولید در واحد سطح و بسترسازی برای جمع آوری اطلاعات استوار است . بنابراین هوشمندسازی در تمامی حوزهها و صنایع میتواند در افزایش بهرهوری موثر باشد. این روش میزان بهرهوری آب و بهره وری زمین را بالا می برد، زمان مناسب کشت را تعیین می کند که کیفیت بالای محصول را به همراه دارد. اما منظور از فناوریهای هوشمند چیست و چگونه میتوانند بهرهوری زمینهای کشاورزی را افزایش دهند؟ توسعه کشاورزی و پرورش گونههای اهلی توسط انسان باعث افزایش غذای موجود و شکلگیری شهرها شد. این برنامهها نه تنها به کشاورزان، بلکه به صاحبان مزارع خانگی در تامین حداقل آب مورد نیاز بذرهایی که پرورش میدهند، کمک می کند. این تجهیزات شامل پمپ آبرسانی، مخزن آب، مخزن کود، پمپ تزریق کود و شیر برقی است. برای مثال پهپادهای مجهز به اره برقی امکان هرس درختان بسیار بلند و قسمتهای دور از دسترس درختان را به وجود آوردهاند.

در این جهان پر سرعت که صنایع در رقابت نزدیک به یکدیگر هستند و هر لحظه به منظور سبقت از یکدیگر خود را مجهز به فناوریهای جدید میکنند ضروری است که خود را به روز کنند. کشاورزی هوشمند مفهومی است که به سرعت وارد فضای کسبوکار کشاورزی شده است. برای رسیدن به کشاورزی پایدار باید شیوههایی را در نظر گرفت که از جمله این روشها میتوان به غنی سازی خاک، کشت تناوبی، مدیریت تلفیقی و متمرکز زیستی آفات، شکارچیان طبیعی آفات، پوشش گیاهی (کشت پوشش) اشاره کرد که در زیر به طور مختصر توضیحاتی در این باره آمده است. نظر به اینکه عوامل موثر بر رشد گیاهان زراعی از جمله خصوصیات خاک، گیاه، علف-های هرز و… او با اشاره به اینکه بالغ بر ۸۰ دشت حاصلخیز در استان فارس از مرحله بحران عبور کرده است، گفت: متأسفانه استان فارس در صدر مسایل مربوط به خشکسالی و بحران آب قرار دارد. اعتبارات سازمان جهاد کشاورزی برای اجرای سیستم آبیاری نوین در زمینهای آبی که زیر سد نیستند نامحدود است، اما اراضی متقاضی دریافت این تسهیلات نباید جزو منابع ملی بوده و تخصیص آب داشته باشند.

در پی اختلافات و ابهامهای متعدد در پروندههای اصلاحات ارضی، اختیارات رسیدگی به پروندههای اختلافی اصلاحات ارضی در هر استان توسط رئیس سازمان امور اراضی به رئیس سازمان جهاد کشاورزی تفویض میشود. رئیس سازمان جهاد کشاورزی استان البرز در کمیسیون رفع تداخلات اراضی استان البرز بر تسریع در رسیدگی به مشکلات کشاورزان و روستاییان، احقاق حق متقابل مردم و دولت و رفع مشکلات ناشی از اجرای قوانین و مقررات موازی در اراضی ملی، دولتی و مستثنیات تأکید کرد. کشاورزان خرده مالک با حداقل زمین ۱ هکتار، شرکتهای کشت و صنعت، شرکتهای فروش نهادهها و خدمات کشاورزی، تعاونیهای کشاورزی روستایی، صندوق بیمه کشاورزی، وزارت جهاد کشاورزی، سازمان منابع طبیعی، سازمان مدیریت بحران، سازمان فضایی ایران، پژوهشگاه فضایی ایران، وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات میتوانند از این محصول استفاده کنند. در سال زراعی 89 – 88 سطح محصولات زراعی حدود 12 میلیون هکتار بوده که از این مقدار ۵۲ درصد سهم اراضی با کشت آبی و ۴8 درصد سهم اراضی با کشت دیم بوده است.

در نتیجه یک میلیون و۵۰۰ هزار هکتار زمین کشاورزی به ۲ میلیون و ۲۰۰ هزار هکتار افزایش یافت. اینترنت اشیا در صنعت کشاورزی به کشاورزان کمک کردهاست تا کیفیت محصولات و حاصلخیزی زمین را حفظ کنند در نتیجه حجم و کیفیت محصول را افزایش دهند. یکی از ویژگیهای جالب توجه این حسگر این است که به دلیل استفاده از نور فروسرخ، در هر شرایط آب و هوایی و میان مه یا در هوای ابری کیفیت عملکرد خود را حفظ میکند. همچنین کشور عراق به علت هوای گرم، بسیاری از میوههای سردرختی را ندارد و کشورهای افغانستان و پاکستان نیز به علت موقعیت کوهستانی که دارند برخی محصولات را ندارند، طوری که هماکنون سیب درختی ایران در حال صادرات به این دو کشور است. کشاورزی، بعنوان یکی از مهمترین اهرمهای اقتصادی هر کشور همواره مورد توجه سیاستگذاران و اقتصاددانان قرار داشته است لذا پرداختن به این فناوریهای جدید در این حوزه میتواند جزو مهمترین اولویتهای کاری باشد.